1.    Η κατανάλωση ορισμένων τροφίμων (π.χ. ωμών ή ατελώς μαγειρεμένων) από άτομα που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου

 

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική

Η μετάδοση ενός τροφιμογενούς νοσήματος είναι πιο πιθανή και η βαρύτητα της νόσου μπορεί να είναι μεγαλύτερη σε:




    • άτομα >65 ετών,

    • παιδιά <5 ετών,

    • ανοσοκατεσταλμένους

    • έγκυες


 

Άτομα που ανήκουν στις ομάδες αυτές, θα πρέπει να αποφεύγουν να καταναλώνουν:




    • ατελώς μαγειρεμένα ή ωμά ζωικά προϊόντα (κρέας, πουλερικά, αυγά ή θαλασσινά)

    • ωμά ή ατελώς μαγειρεμένα φύτρα

    • μη παστεριωμένο γάλα ή χυμό

    • μαλακά τυριά, εκτός αν αναγράφεται στη συσκευασία ότι έχουν παρασκευαστεί με παστεριωμένο γάλα




2. Ο χειρισμός των τροφίμων χωρίς να έχουμε πλύνει πρώτα τα χέρια μας

 

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Τα μικρόβια που ενδεχομένως υπάρχουν στα χέρια μπορούν να μεταφερθούν στα τρόφιμα και να τα επιμολύνουν.

 
Πλένουμε τα χέρια μας με σαπούνι και νερό

    • πριν, κατά τη διάρκεια και μετά το χειρισμό των τροφίμων

    • πριν το φαγητό

    • μετά τη χρήση της τουαλέτας

    • μετά την αλλαγή της πάνας


 



3. Το πλύσιμο του κρέατος, του κοτόπουλου ή της γαλοπούλας πριν το μαγείρεμα

 

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Το πλύσιμο ωμού κρέατος, κοτόπουλου, γαλοπούλας ή αυγών μπορεί να προκαλέσει διασπορά μικροβίων στο νεροχύτη, στον πάγκο εργασίας και σε άλλες επιφάνειες της κουζίνας. Με τον τρόπο αυτό, μπορεί να μιανθούν άλλα τρόφιμα, όπως σαλάτες ή φρούτα.

 
Δεν πλένουμε το κρέας, το κοτόπουλο, τη γαλοπούλα ή τα αυγά πριν το μαγείρεμα.

 



4. Το ξεφλούδισμα των φρούτων και των λαχανικών χωρίς προηγουμένως να έχουν πλυθεί

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Ο φλοιός των φρούτων και των λαχανικών μπορεί να φιλοξενεί μικρόβια, τα οποία είναι εύκολο να μεταφερθούν στο εσωτερικό των φρούτων και των λαχανικών όταν τα ξεφλουδίζουμε. Πλένουμε όλα τα φρούτα και τα λαχανικά με τρεχούμενο νερό, ακόμη και αν πρόκειται να τα ξεφλουδίσουμε.



5. Η τοποθέτηση του μαγειρεμένου κρέατος σε σκεύος όπου βρισκόταν ωμό κρέας

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Τα μικρόβια του ωμού κρέατος μπορούν να μεταφερθούν στο μαγειρεμένο κρέας. Διατηρούμε σε ξεχωριστά σκεύη το ωμό από το μαγειρεμένο κρέας. Το ίδιο ισχύει για τα πουλερικά και τα θαλασσινά.



6. Το μη επαρκές μαγείρεμα του φαγητού, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για κρέας, πουλερικά, θαλασσινά και αυγά

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Το φαγητό είναι ασφαλές μόνο όταν έχει μαγειρευτεί σε θερμοκρασία τέτοια, ώστε να μην ευνοείται η ανάπτυξη μικροβίων.

    • Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε θερμόμετρο φαγητού ώστε να βεβαιωθούμε ότι μαγειρεύουμε το φαγητό σε ασφαλή θερμοκρασία.

    • Αν δεν υπάρχει θερμόμετρο, μαγειρεύουμε επαρκώς το φαγητό, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για κρέας, πουλερικά, αυγά και θαλασσινά. Ειδικά το κρέας και τα πουλερικά, τα μαγειρεύουμε έτσι ώστε ο ζωμός τους να είναι διαυγής και όχι ροζ.

    • Αν το φαγητό δε σερβιριστεί αμέσως μετά το μαγείρεμα, το διατηρούμε ζεστό (στους 60OC τουλάχιστον) μέχρι το σερβίρισμα.




7. Η κατανάλωση ωμής ζύμης και άλλων τροφίμων που περιέχουν ωμά αυγά ή αλεύρι

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Το αλεύρι και τα ωμά αυγά μπορεί να περιέχουν Escherichia coli (E. Coli), Salmonella ή άλλα βακτήρια.

 


    • Μαγειρεύουμε ή ψήνουμε επαρκώς τις ζύμες και τα αυγά

    • Αποφεύγουμε την κατανάλωση τροφίμων που περιέχουν ωμά ή ατελώς μαγειρεμένα αυγά (π.χ. χειροποίητη μαγιονέζα)

    • Αποφεύγουμε την κατανάλωση ωμής ζύμης που περιέχει αλεύρι ή αυγά

    • Διατηρούμε την ωμή ζύμη μακριά από παιδιά

    • Πλένουμε καλά τα χέρια μας και καθαρίζουμε επιμελώς τις επιφάνειες εργασίας και τα σκεύη μετά από το χειρισμό ωμής ζύμης.




8. Η δοκιμή της γεύσης ή της μυρωδιάς του τροφίμου για να ελεγχθεί η καταλληλότητά του

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
 

Τα μικρόβια που προκαλούν τροφιμογενή νοσήματα δε γίνονται αντιληπτά με τη γεύση, την όσφρηση ή την όραση. Η δοκιμή ακόμη και μιας πολύ μικρής ποσότητας ενός τροφίμου που δεν έχει συντηρηθεί σωστά, μπορεί να προκαλέσει νόσηση.

 
 

Στον Πίνακα αναγράφεται ο συνιστώμενος χρόνος συντήρησης διαφόρων τροφίμων, εντός του οποίου μπορούν να καταναλωθούν με ασφάλεια.

 



9. Η απόψυξη ή το μαρινάρισμα των τροφίμων σε θερμοκρασία δωματίου

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Τα μικρόβια μπορούν να πολλαπλασιαστούν γρήγορα σε θερμοκρασία δωματίου.

 


    • Ξεπαγώνουμε κατεψυγμένα τρόφιμα τοποθετώντας τα στο ψυγείο, στο φούρνο μικροκυμάτων ή σε κρύο τρεχούμενο νερό.

    • Τοποθετούμε τα μαριναρισμένα τρόφιμα στο ψυγείο μέχρι να τα μαγειρέψουμε ανεξάρτητα από το είδος της μαρινάδας που χρησιμοποιούμε.



10. Η παραμονή του μαγειρεμένου φαγητού σε θερμοκρασία περιβάλλοντος για πολλή ώρα, πριν την τοποθέτησή του στο ψυγείο

Γιατί είναι λάθος Η σωστή πρακτική
Τα μικρόβια μπορούν να αναπτυχθούν σε ευπαθή τρόφιμα αν αυτά παραμείνουν εκτός ψυγείου για 2 ή περισσότερες ώρες.

 


    • Τοποθετούμε τα φαγητά στο ψυγείο εντός 2 ωρών από το μαγείρεμα ή εντός 1 ώρας, αν το τρόφιμο είναι εκτεθειμένο σε θερμοκρασία>32OC (π.χ. στο αυτοκίνητο κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού).

    • Χωρίζουμε τις μεγάλες μερίδες φαγητού σε μικρότερα δοχεία, ώστε να κρυώσουν γρήγορα.

    • Μπορούμε να τοποθετήσουμε ζεστό ή καυτό φαγητό στο ψυγείο, εφόσον είναι συσκευασμένο σε αρκετά μικρές ποσότητες που θα κρυώσουν γρήγορα.



Ενδεικτική βιβλιογραφία

 

    • Centers for Disease Control and Prevention (US CDC). 10 Dangerous Food Safety Mistakes